نقد و بررسی سریال در انتهای شب - بهترینِ بدترین ها
![نقد و بررسی سریال در انتهای شب - بهترینِ بدترین ها](https://cdn2.khabarnab.com/newsthumb/2024/07/27/306859701722059288.webp)
به گزارش سرویس پلاس خبر ناب به نقل از رکنا - سریال در انتهای شب یکی از جدیدترین آثار نمایش خانگی ایرانی به کارگردانی خانم آیدا پناهنده است که در آن بازیگرانی همچون پارسا پیروزفر ، هدی زین العابدین ، پدرام شریفی و علیرضا داوودنژاد به ایفای نقش پرداخته اند.
جو سینمایی ایران این سریال را شاهکار عنوان کرده است. قطعا در این سینمای ضعیف و مبتذل “در انتهای شب” اثر با ارزشی است. اما آیا این سریال فی نفسه و به دور از سینمای ایران اثر خوبی است؟ آیا ما در این اثر با کاراکترهایی منسجم و داستان های فرعی خوبی طرف هستیم؟ آیا سریال خوب شروع شده، خوب ادامه پیدا کرده و خوب پایان می یابد؟ این ها سوالاتی است که موشکافی جدی را می طلبد.
همان طور که قطعا بسیاری از شما دوستان می دانید، داستان سریال در انتهای شب روایتگر جدایی زوجی به نام ماهرخ و بهنام است که پس از ده سال زندگی مشترک و آغاز اتفاقاتی در پی این جدایی هستند.
در مواجه اول، داستان بسیار ساده است. انتخاب داستانِ ساده که دور از هرگونه لوس بازی و متفکرنمایی است، اولین نکته مثبت سریال ماست. اما مهم ترین نکته پیرامون همین داستان، کاراکترهایی است که سریال باید حول محور آن ها بچرخد. یعنی کاراکترهای منسجم و درست باید قابلیت واقعی نمایاندنِ اثر را داشته باشند. از همین رو بنده چنین ادعا می کنم که به غیر از ماهی و بهنام ما عملا کاراکتر خوب و چارچوب داری را در سریال شاهد نیستیم. اما برای داشتن یک نقد منسجم و درست بنده همگام با داستان پیش رفته و در عین پیشبرد سریال به جنبه های مختلف سریال اشاره کرده و در حد خود نقد خواهم کرد. پس پیش نیاز این مقاله تماشای کامل سریال است.
از افتتاحیه آغاز می کنیم. روایت و شروعی بسیار گنگ با موسیقی متن مرموز که سعی در ساختن فضایی متشنج دارد. خانم پناهنده بر روی سکوت میان بازیگران و نور کم در صحنه ویراژ می دهد. هدف نشان دادن آخرین روز زندگی یک زوج است. اما در میان این دوربین خوب که هم به خانه فضا می دهد و هم حس ما را درگیر می کند؛ این نکته مهم است که روایت بسیار گنگ است و این گنگ بودن ارتباط را با داستان قطع می کند. مخاطب نمی تواند این فضا را بفهمد. بعد از این گنگ بودن تصویر و فضا، پسربچه کوچک این خانواده با دیالوگ های بسیار ضعیف همه توجه ها را معطوف به خود می کند. دیالوگ های عقلانی و در عین حال سر بالا از او زمانی قابل باور می شد که ما کاراکتر پسربچه را می شناختیم. اما هنوز اول کار است و خانم پناهنده به جای سعی در شناساندن این کاراکترها به ما، سعی می کند مخاطب را صرفا یک بیننده در نظر بگیرد. کسی که نه حسی از او درگیر است و نه کنش مندی دارد. او صرفا می بیند که یک بچه تخس پرت و پلا می گوید و زن و شوهری قصد جدایی از هم دارند.
بخش عمده قسمت اول بر همین منوال می گذرد. روایتی گنگ و نه چندان جذاب البته با دوربین خوب. در اواخر قسمت اول و در اوایل قسمت دوم، نیم پرده اول داستان ما شکل می گیرد. بهنام به خانه نیامده و خبری از او نیست. ماهی موضوع را به پلیس گزارش داده و بازهم بچه در دیالوگی واقعا بد از کشته شدن پدر سخن می گوید که واقعا سطح پایین دیالوگ نویسی اثر را نشان می دهد. به هر حال بهنام صبح پیدایش می شود. پارسا پیروزفر با بازی خوب خود و میمک صورت که بخش عمده ای از آن مدیون چشمان خوبِ اوست؛ به ما می فهماند که گویا بلایی سر بهنام آمده. به هنگام روایت داستان توسط بهنام یک نکته مهم کاملا عریان می شود. خانم پناهنده اصلا تعلیق بلد نیست! برای گفتن یک داستان هیجان انگیز که اکنون دغدغه مخاطب شده، کارگردان به دلایلی بسیار ضعیف سعی در کش دادنِ داستان دارد و به قولی جواب سوال را نمی دهد. برای او اینکه چه شد خیلی مهم است و اصلا برایش “چگونه” مهم نیست. او صرفا دوست دارد که با یک “چه” بزرگ به ما شوک وارد کند؛ شوکی بسیار عقیم و کوتاه مدت که به تعلیق هیجانی اثر ضربه می زند. اما با اینکه خانم پناهنده تعلیق اثر را حیف و میل کرد، همین داستان فرعیِ اشتباه سوار شدن به اتوبوس بسیار خوب است. هم خود داستان خوب است. هم فعل و انفعالات و هم بازی پارسا پیروزفر. اما به نظر شخص من چه بهتر می بود که به جای فلش بک فلش فوروارد کردن، سریال در انتهای شب با همین داستان فرعی آغاز می شد. و سپس این موضوع را جرقه ای می کرد بر انبار باروت زندگی از هم پاشیده ماهی و بهنام.
بعد از جریان اتوبوس سریال در انتهای شب فرم سینمایی خود را پیدا می کند. در میان اتفاقات پُر تنش و حتی نفس گیر، بهنام به دیدن مادرش می رود. صحنه رقص مادر به نظر من خوب است. رقصی آرام با دوربینی که تنشی در آن دیده نمی شود و یک موسیقی زیبا با صدای ویگن (اگر اشتباه نکنم). رقصی دلنشین با مادر پیر سمپاتیک که آلزایمر دارد و حتی پسر خود را نمی شناسد. این صحنه نیز همان طور که نوشتم در میان تنشِ زیاد طلاق به راستی زیباست. مخصوصا صحنه پُر تنش جدایی در دفترخانه.
بعد از صحنه نام برده شده یک شخصیت مهم به داستان اضافه می شود. پدر ماهی و پدربزرگ دارا. شخصیت پدربزرگ با بازی علیرضا داوودنژاد یکی از اصلی ترین ایرادات داستان است. شخصیتی بسیار تیپیکال و بد که هم نماد مردسالاری است هم نماد روشنفکری. او هم سنت گراست و هم از فرهنگ اروپایی سخن می گوید. یعنی عدم داشتن یک شخصیت منجسم، همذات پنداری با وی را سخت می کند. دقت کنید که ایشان دخترش ماهی را در بند کرده. زور می گوید، برایش زمان عبور و خروج تعیین می کند و به اصطلاح یک پدر دهه ۳۰ است. اما از آن طرف با مثلا آگاهی از فرهنگ اروپایی می گوید. جایی که والدین به فرزندان فرصت می دهند تا زندگی کردن یاد بگیرند. با توجه به اتفاقات قسمت ۶ به بعد که مفصل درباره آن خواهم نوشت، حتما چنین فکر می کنید که خانم پناهنده اجتماعی ساز است. جامعه مرد سالار، دخترِ یک زن را گرفته و او هیچ کاری نمی تواند انجام دهد. اما اگر خانم پناهنده واقعا اجتماعی ساز بود قطعا می دانست که در خارج بچه را با لگد بیرون نمی کنند که سراغ زندگی اش برود و آویزان پدر و مادر نباشد. این جامعه اروپا و آمریکاست که آماده پذیرش جوان هجده ساله است و چه در قالب سیاست و فرهنگ و چه در قالب بازار کار و اقتصادی می تواند به جوان کشور خود فرصت پیشرفت دهد. اصلا اینکه دید فیلمساز به جوان ایرانی آویزان بودن است، خود ضعف بزرگی در دید کسی است که می خواهد برای ما اثر اجتماعی بسازد. این اثر هیچ اجتماعی نیست و اصلا نمی تواند که باشد. چون خانم پناهنده درباره مسائل اجتماعی آگاه نیست و اگر بود به جوان ایرانی نمی گفت آویزان. اصلا نقطه سقوط سریال در انتهای شب از جایی آغاز می شود که دارا را می دزدند. قبل از این صحنه ما در مقام بیننده و منتقد دلمان به این خوش بود که با اثر سیاه نمای کریه ناتورالیسمی طرف نبودیم. اما زن خاکی افتاده بر زمین که فرزندش را از او گرفته اند، زنی که گریه می کند و بسیار منفعل و تو سری خور است؛ این ها دقیقا جایی است که نمایش خانگی به فرم زشت خود برمی گردد. فرمی که سعید روستایی استاد آن است و هرچه آبغوره و گریه بیشر، ارزش اثر هم بیشتر. کاراکتر ثریا با بازی بسیار بد سحر گلدوست، بدترین شخصیت اثر است. زنی مازوخیسم با بک گراند نامعلوم که نه مادر است و نه معشوق. حال اعتراض به این صحن های گریه و زاری زرد خانم ثریا، با این استدلال مواجه می شود که ما عمق جامعه را دیده و حال با نگاهی نقادانه آن را به تصویر می کشیم. اما همان طور که گفتم اگر دوستان اجتماعی ساز و اجتماع شناس بودند جوان ایرانی را با جوان آمریکایی مقایسه نمی کردند.
بحث کاراکتر در یک اثر داستانی خیلی مهم است. داستان استقرار شخصیت هاست. بدون شخصیت خوب و جامع نمی شود اثر داستانی را پیش برد. دو کاراکتر اصلی و مهم در انتهای شب ماهی و بهنام هستند. ماهی با بازی هدی زین العابدین بسیار خوب است. یک بازی بی شیله پیله با آشفتگی و بلا تکلیفی درون ذهنی که هم رابطه اش با بهنام همین بلاتکلیفی و عشق را دارد و هم با پسرش که البته رابطه ماهی با پسرش به فرم نرسیده. کاراکتر دوم مهم بهنام با بازی پارسا پیروزفر است. او قطعا بهترین بازیگر فیلم است. یک مرد میانسال که نه حوصله درگیری دارد و نه حوصله سختی. اما شرایط او را به سمتی هُل داده که در میان یک رابطه پیچیده گیر کرده است. او نه می تواند ول کند و نه می تواند داشته باشد. عشق در سریال “در انتهای شب” مصداق همین شعر است که گفت: چیست آن درد که دوستشان داریم و در عین حال از آن ها متنفریم.
در اصل نکته اصلی مثبت سریال در انتهای شب این است که برخلاف تصور عموم طلاق به دلیل کتک، خیانت و اعتیاد نیست. گاهی حتی عاشق هم هستیم اما نمی توانیم پیش هم زندگی کنیم. همین که زندگی کردن با آن شخص ممکن نیست، خودش دلیل کافی و انسانی برای هر جدایی است. همین تفکر نیز قسمت پایانی خوبی را رقم می زند.
بعد از این دو کاراکتر ما عملا هیچ کاراکتر خوبی نداریم. داستان های فرعی پیرامون این کاراکترها همین طور است. ثریا و پدربزرگ را که نوشتم. شخصیت “دارا” را نیز نوشته و عنوان کردم که چیزی از او مشخص نیست و صرفا آمده تا قربانی موقعیت باشد. کاراکترهای پیرامون نقاشی هم همگی تیپیکال و دم دستی هستند. اصلا خود عنصر نقاشی در اثر بسیار تیپیکال است. نه نقاشی در اثر هویت دارد و نه نقاشان سریال هویت دارند. شخصیت خواهرِ ماهی کمی سمپاتیک و دم دستی است. نه می شود گفت خوب است و نه می شود گفت بد است. اما یک شخصیت نیمچه مهم فرعی دیگر در سریال حضور داشت که ضعف دوستان در فیلمنامه نویسی را آشکار کرد. فیلمنامه نویس حرفه ای می داند که نباید بعد از نیم پرده دوم کاراکتر مهمی را به اثر اضافه کرد. چرا که مخاطب نمی تواند با او همذات پنداری کند. اگر مخاطب بیش از نصف اثر را بدون او آمده، از این به بعد را هم می رود. عمه ناگهان به درون اثر پرتاب شده و هیچ چیزی نیست و تنها سمپاتی خود را مدیون پیر بودنش است.
در پایان چنین می شود گفت که سریال در انتهای شب نسبت به دیگر آثار سینمای خانگی، سریالی خوب و حتی امیدوار کننده است. اما فی نفسه اثر ضعیف و یا معلولی رو به پایین است که به جز بازی خوب بازیگران اصلیش یعنی هدی زین العابدین و پارسا پیروزفر و رابطه میان این دو هیچ چیزی ندارد. کارگردانی و فیلمنامه نویسی تا قبل از قسمت ۶ قابل قبول و خوب بود اما بعد از این قسمت، سیاه نمایی رایج و زرد آن آغاز شده و به ریشه اصلی سریال ضربه زد. در بحث دیالوگ نویسی و شخصیت پردازی نیز همه چیز در حد یک تیپ باقی می ماند. سریال در انتهای شب تنها برای دوستانی درخشان است که اهل سینما نیستند. وگرنه در سریال “در انتهای شب” جایی برای فیلمباز حرفه ای نیست.
این خبر توسط سایت رکنا منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.
منبع : رکنا
عکسچهره واقعی بازیگر نقش دیبا در سریال طوبی - تفاوت فاحش خارج از سریال + تصاویر و بیوگرافی شیما جعفرزاده
رونمایی (نفس) دختر پژمان بازغی از تیپ و چهره متفاوت اش
تصاویر ویلای بهشتی و محشر بهرام رادان و مینا مختاری در رامسر ! - حسرت به دل مردم می گذارند !
اشکان خطیبی برای نخستین بار از پدر خوشتیپش رونمایی کرد
بررسی استایل سراسر ایرانی هانده ارچل در ایران + عکس تغییر چهره بدون آرایش و لاغری عجیب
تغییرات چهره نقش خنگ ترین بازیگران (لیسانسه ها) بعد از 5 سال - چی بودند و چی شدند؟!
عکس زیرخاکی از کودکی لیلا حاتمی و لیلی رشیدی
زیرکی نفیسه روشن در این عکس را ببینید
دونگ ئی، بانویی که یک تنه مقابل ظلم و ستم ایستاد
بررسی استایل باحجاب و زیبای هانده ارچل با شال سفید رنگ - شیک و اصیل+عکس
کلکسیون کلاه محمدرضا شریفی نیا در اتاقش که توسط دخترش به تصویر کشیده شده - ماشالا برا خودش یه پا مغازه ست+عکس
مینی ژوپ چرمی هانده ارچل او را جذاب تر از همیشه کرد+عکس
خانم مجری تلویزیون رسما رد داد - تصاویر شوکه کننده تغییر چهره و اندام ندا غفاری بعد 3 سال در 48 سالگی
تیپ و چهره تازه (مرضیه) سریال بچه مهندس بعد 4 سال
تغییر چهره غافلگیرکننده (مرضیه مادر فرهاد) در سریال شهرزاد بعد 9 سال !
این 16 بازیگر ایرانی خوش پوش ترین استایل ها را در تابستان داشتند - از الناز تا بهنوش + عکس
ژست خاص الناز شاکردوست در کنار قهرمانان المپیک پاریس+عکس
تغییر چهره (بلال حبشی) فیلم محمد رسول الله بعد 48 سال ! - مرد خاطره ساز ایرانی ها کیست ؟!
عکس نوزاد ملوس امین زندگانی و الیکا عبدالرزاقی ! - پایان 8 سال در حسرت مادر شدن خانم بازیگر !
(عکس) تغییر چهره (مشتاقی مربی نقی) سریال پایتخت بعد 11 سال در 72 سالگی
تولدت مبارک باکلاس برای امیر جعفری از طرف خانواده +عکس
تغییر چهره زیبای (ناریه زن اول مختار) سریال مختارنامه بعد از 18سال !
سینا مهراد سِرُم به دست و بین کارتن های کیک و تی تاپ استراحت کرد تا برای نمایشش آماده بشه+عکس - ان شالله زود سرپا بشی
تصاویر - تغییر چهره (کوزی تکین) سریال کوزی گونی بعد 13 سال در 40 سالگی
خانم مجری تلویزیون رسما رد داد - تصاویر شوکه کننده تغییر چهره و اندام ندا غفاری بعد 3 سال در 48 سالگی
تصاویر جذاب تغییر چهره (مینا) سریال مهر و ماه بعد 20 سال - لیلا اوتادی هر روز جذاب تر!
تغییر چهره جذاب (اعظم مادر خواستگار سمج) سریال خانه به دوش بعد 20 سال
این 16 بازیگر ایرانی خوش پوش ترین استایل ها را در تابستان داشتند - از الناز تا بهنوش + عکس